SEO nedir? Küçük işletmeler için sade rehber

SEO, İngilizce "Search Engine Optimization" sözcüklerinin kısaltması; Türkçesi arama motoru optimizasyonu. Sitenin Google gibi arama motorlarında, seni arayan insanlara görünmesi için yapılan işlerin hepsine bu ad veriliyor. Reklam değil, tıklama başına para ödemezsin. Karşılığında emek ve sabır ister. Küçük işletmeler için SEO'nun iyi tarafı şu: Temel işlerin çoğu bir kere doğru yapılınca uzun süre işe yarar.

Google siteleri nasıl sıralar?

Google'ın sıralama sistemi açıklanmıyor ve sürekli değişiyor; tam formülü kimse bilmiyor. Ama genel mantık belli. Google kabaca üç iş yapar:

1. Tarama: Botları internetteki sayfaları link link gezerek bulur.
2. Dizine ekleme: Bulduğu sayfanın ne anlattığını anlamaya çalışır ve kaydeder.
3. Sıralama: Biri arama yaptığında, kayıtlı sayfalar arasından o soruya en uygun cevabı vereni öne koyar.

"En uygun" kararında birçok sinyal var: sayfanın aranan şeyle ne kadar ilgili olduğu, içeriğin işe yarayıp yaramadığı, sitenin güvenilirliği, telefonda düzgün açılıp açılmadığı, hızı ve arayan kişinin konumu. SEO, bu sinyallerin elinden geldiğince senin lehine çalışmasını sağlama işi.

Teknik SEO: sitenin altyapısı

Teknik SEO, Google'ın siteni sorunsuz tarayıp anlamasını sağlar. Ziyaretçi bunu görmez ama eksik olduğunda sonuç da gelmez.

• Hız: Yavaş açılan sayfayı ne ziyaretçi sever ne Google. Görselleri sıkıştırmak, gereksiz eklentileri kaldırmak ve düzgün bir barındırma seçmek ilk adımlar.
• Mobil uyum: Google siteleri öncelikle mobil sürümlerine göre değerlendiriyor. Telefonda yazılar okunmuyorsa ya da butonlar iç içeyse geride kalırsın.
• Güvenli bağlantı (HTTPS): Adres çubuğundaki kilit simgesi. Çoğu barındırma bunu artık ücretsiz sağlıyor.
• Site haritası: Sitendeki sayfaların listesini Google'a veren dosya (genelde sitemap.xml).
• Yapılandırılmış veri: Sayfadaki bilgileri (işletme adı, adres, çalışma saatleri, sık sorulan sorular) Google'ın kolayca okuyacağı biçimde anlatan küçük kod parçaları. Arama sonuçlarında daha dolu görünmene yardım edebilir.
• Google Search Console: Google'ın ücretsiz aracı. Siteni ekler, site haritasını gönderirsin; hangi aramalarda göründüğünü ve hangi sayfalarda sorun olduğunu buradan izlersin.

Bunlar genelde site kurulurken bir kere doğru yapılır. Bizim web tasarım projelerimizde bu altyapı her sitede standart olarak geliyor.

Sayfa içi SEO: başlık, açıklama, H1

Her sayfanın Google'a "ben şu konuyu anlatıyorum" demesi gerekir. Bunu birkaç basit ayarla yaparsın.

Sayfa başlığı

Google sonuçlarında tıklanan başlık. Her sayfada farklı olmalı, en önemli kelime başta durmalı ve kesilmemesi için kısa tutulmalı. "Ana Sayfa" yerine "Saç Boyama ve Kesim | Salonun Adı" gibi.

Açıklama

Başlığın altında görünen kısa metin. Sıralamaya doğrudan etkisi sınırlı ama insanların tıklayıp tıklamayacağını büyük ölçüde belirler. Ne sunduğunu ve neden tıklanması gerektiğini bir iki cümleyle yaz.

Tek H1

Sayfanın ana başlığı. Her sayfada bir tane olmalı ve sayfanın konusunu açıkça söylemeli. Alt başlıklar H2 ve H3 olarak sıralanır.

Her hizmete ayrı sayfa

Küçük işletme sitelerinde sık rastlanan bir hata, bütün hizmetlerin tek sayfada sıralanması. Saç boyama, keratin ve gelin başı aynı sayfadaysa Google o sayfanın asıl konusunu anlamakta zorlanır. Her hizmetin kendi sayfası, başlığı ve açıklaması olunca her biri ayrı aramalarda çıkabilir. Örnek bir yapıyı kuaför web sitesi sayfamızda görebilirsin.

İçerik: müşterinin sorusuna cevap ver

Google'ın amacı arayana işe yarar cevabı göstermek. Senin amacın da bu olmalı. Müşterilerinin telefonda en sık sorduğu soruları yaz: Fiyat neye göre değişiyor, ne kadar sürüyor, nasıl hazırlanmalıyım, randevu nasıl alınır? Cevaplarını sitene koy, hizmet sayfalarına kısa bir sık sorulan sorular bölümü ekle. Örneğin bir kuaför "saç boyası kaç hafta dayanır?" sorusunu kısa bir yazıyla cevaplarsa, o soruyu arayan biri onu bulabilir.

• Başka sitelerden metin kopyalama. Kopya içerik genelde geride kalır.
• Kelime doldurma. Aynı kelimeyi her cümleye sokmak bugün işe yaramıyor, okuyanı da kaçırıyor.
• Kendi fotoğraflarını kullan; görsellerin alt metnine ne gösterdiklerini yaz.
• Fiyat, saat ve adres gibi bilgileri güncel tut.

Düzenli içerik üretmek istiyorsan bir blog ya da rehber bölümü işine yarar. Okuduğun bu sayfa da onun bir örneği.

Yerel SEO ve Google İşletme Profili

Dükkânı, salonu, kliniği ya da restoranı olan işletmeler için yerel SEO çoğu zaman en hızlı sonuç veren kısımdır. "Yakınımdaki diş kliniği" ya da "kahvaltı yeri" gibi aramalarda Google, haritayla birlikte birkaç işletmeyi öne çıkarır. Orada görünmek için:

• Google İşletme Profili aç ya da var olan profili sahiplen ve doğrula.
• Kategori, çalışma saatleri, telefon ve web sitesi adresini eksiksiz gir.
• Gerçek fotoğraflar ekle ve ara ara yenile.
• Memnun müşterilerinden yorum iste, gelen yorumlara cevap ver. Sahte yorumdan uzak dur; Google bunları silebilir, profilini de kısıtlayabilir.
• İşletme adı, adres ve telefon her yerde (site, profil, sosyal medya) birebir aynı olsun.

Kurulumu adım adım Google İşletme Profili rehberimizde anlattık. Restoran ve diş kliniği gibi yerel işletmelerde site ile profil birlikte çalışır: Profil seni haritada gösterir, site güven verip ziyaretçiyi harekete geçirir.

Bağlantılar: başkalarının senden bahsetmesi

Başka sitelerin sana link vermesi Google için bir güven işareti. Burada sayıdan çok kalite önemli. Küçük bir işletme için gerçekçi yollar:

• Tedarikçilerinin ya da birlikte çalıştığın firmaların sitelerinde adının geçmesi
• Yerel haber siteleri, dernek ve meslek odası üyelik sayfaları
• Sektör rehberleri ve işletme dizinleri
• Sosyal medya profillerindeki site adresin

Paketle toplu link satan hizmetlerden uzak dur. Bu tür bağlantılar Google'ın kurallarına aykırı ve sitene fayda yerine zarar getirebilir.

"Garanti 1. sıra" vaadine dikkat

Google'da hangi sitenin kaçıncı sırada çıkacağına yalnızca Google karar verir. Google'ın kendi rehberi de kimsenin 1. sıra garantisi veremeyeceğini açıkça söylüyor. Böyle bir vaat gördüğünde genelde şunlardan biri oluyordur:

• Kimsenin aramadığı bir kelimede, örneğin yalnızca işletmenin kendi adında 1. sıra
• Reklamla üst sıraya çıkmanın SEO diye satılması
• Kısa vadede işe yarayıp sonra siteyi cezaya sokabilecek hileler

Doğru soru "Kaçıncı sıraya çıkaracaksınız?" değil, "Ne yapacaksınız ve sonucu nasıl birlikte takip edeceğiz?" olmalı.

SEO'nun sonucu ne zaman gelir?

Dürüst cevap: Kesin bir süre yok. Sektöre, rekabete, sitenin yaşına ve yapılan işe göre değişir. Yeni bir sitenin Google'da yerini bulması aylar sürebilir; rekabetin yoğun olduğu aramalarda daha da uzun. SEO sabır ister ve tek seferlik bir iş değildir, düzenli bakım ve içerikle büyür. İlk işaretleri Search Console'da görürsün: Siten bazı aramalarda gösterilmeye başlar, tıklamalar genelde bunun ardından gelir. Bu süre içinde Google İşletme Profili ve sosyal medya yönetimi gibi kanallar seni görünür tutmaya devam eder.

Bu hafta başlayabileceğin adımlar

1. Siteni Google Search Console'a ekle ve site haritasını gönder.
2. Siteni telefonundan aç; yavaş açılıyorsa önce görsellere bak.
3. Her sayfanın başlığını ve açıklamasını kontrol et, birbirinin aynısı olanları ayır.
4. Her hizmetin kendi sayfası var mı bak; yoksa bir liste çıkar.
5. Google İşletme Profilini eksiksiz doldur.
6. Son müşterilerinden yorum iste.
7. En sık sorulan beş soruyu yaz ve cevaplarını sitene ekle.

Siten yoksa ya da bu adımların çoğunu yapamıyorsan sorun büyük ihtimalle altyapıda. Önce doğru kurulmuş bir site gerekir; bunun için web sitesi nasıl yaptırılır rehberimize göz at. Adresini henüz almadıysan alan adı seçimi yazısı da işine yarar.